Banner Viadrina

Abteilung für Presse- und Öffentlichkeitsarbeit

O ciężkiej broni, szybkich decyzjach i obowiązkach studentów Viadriny – laureatka Nagrody Viadriny Róża Thun wygłosiła porywające przemówienie na temat Europy

Róża Gräfin von Thun und Hohenstein zapowiedziała przemówienie na temat stanu Unii Europejskiej i to właśnie usłyszeli goście uroczystości wręczenia Nagrody Viadriny 13 października 2022 roku w auli Audimax Uniwersytetu Europejskiego. Posłanka do Parlamentu Europejskiego i polityczka opozycji odebrała tego wieczoru 21. Nagrodę Viadriny. Muzyczny projekt dla dzieci i młodzieży „Trójkącik Weimarski” otrzymał Nagrodę Towarzyszącą.

Róża Thun skoncentrowała się w swoim wystąpieniu na największym wyzwaniu, przed jakim stoi obecnie UE. „Wiem, że wielu – zwłaszcza w Europie Zachodniej – chce wierzyć, że ta wojna jest daleko i że to właściwie nie jest ich wojna. Naprawdę najwyższa pora by zrozumieć: To jest nasza wojna! Wszyscy zostaliśmy zaatakowani przez Putina; nasza jedność, nasze wartości, nasza cywilizacja są zagrożone”, ostrzegła. Rozczarowana z powodu niezdecydowania w sprawie dostaw broni dla Ukrainy Róża Thun nie stroniła od stanowczych słów pod adresem niemieckiego rządu. Ze względu na swoją historię Niemcy mają zobowiązania wobec narodów takich jak ukraiński, który podczas II wojny światowej stracił co piątego mieszkańca. „Jakkolwiek paradoksalnie to brzmi, teraz istnieje możliwość ratowania życia, zwłaszcza przy użyciu ciężkiej broni.” – powiedziała. >>> czytaj dalej

zdjęcia: Heide Fest

Już w licznych wywiadach udzielanych przed wręczeniem Nagrody Róża Thun podkreślała, że zgłasza ten postulat jako „zadeklarowana pacyfistka”. Przekonanie, które wynika z jej osobistej historii. Od czasów studenckich Thun wspierała polski ruch opozycyjny – najpierw w Polsce, później mieszkając w Niemczech. Jako dyrektorka Fundacji im. Roberta Schumanna w Warszawie aktywnie uczestniczyła w przygotowaniach do członkostwa Polski w Unii Europejskiej. Kilka dni po przystąpieniu Polski do UE w 2004 r. jej ojciec, urodzony w 1920 r. i naznaczony II wojną światową, powiedział: „Teraz, gdy wojna wreszcie się skończyła, coś takiego już nigdy nie będzie możliwe.”

„W dzisiejszych czasach zdecydowanie za mało mówimy o pokoju” – stwierdziła Róża Thun, która od 2009 roku zasiada w Parlamencie Europejskim, w jednym z wywiadów. Jednak ciągłe wyzwania Unii Europejskiej to także kwestie pokoju: Jak chcemy zagwarantować demokrację, praworządność i prawa człowieka? I jak uratować klimat, by Ziemia nadal mogła służyć jako miejsce do życia? Kluczowe znaczenie mają tu nowe mechanizmy decyzyjne w Unii Europejskiej. Jej rozwiązanie: zastąpić zasadę jednomyślności zasadą większości. „Już teraz antyeuropejscy populiści zdobywają wyborców, krytykując nasze zbyt wolne reakcje i zbyt daleko idące kompromisy. Europa musi szybko zareagować. Europa musi mieć jasne rozwiązania”, zażądała.

Ewidentne w jej przemówieniu było przekonanie o zjednoczonej, energicznej Europie. To przekonanie było dla Fundacji Nagrody Viadriny decydujące przy wyborze laureatki, co podkreśliła w swoim przemówieniu p.o. prezydentka Viadriny, prof. dr Eva Kocher: „Poświęciła Pani całe swoje życie zawodowe idei integracji europejskiej. Jako polski głos proeuropejski wnosi Pani istotny wkład w konstruktywny dialog polsko-niemiecki na temat przyszłości Europy”.

Dialog, w którym powinni uczestniczyć studenci i studentki Viadriny obchodzący tego dnia inaugurację roku akademickiego. Róża Thun zaapelowała do nich: „Państwa obowiązkiem jest wykorzystać wiedzę i doświadczenie, które tu zdobędziecie, aby uczestniczyć w kształtowaniu świata, który buduje, a nie niszczy, który chroni, a nie zabija, w którym ludzie mówią i słuchają, a nie krzyczą i grożą”.

Jak wcześnie można obudzić tego europejskiego ducha, udowodnił laureat tegorocznej Nagrody Towarzyszącej. Projekt „Trójkącik Weimarski”, w ramach którego polskie, niemieckie i francuskie dzieci wspólnie muzykują, otrzymał nagrodę w wysokości 1 000 euro. W wyświetlonym podczas uroczystości filmie o projekcie autor piosenek dla dzieci i patron projektu Rolf Zuckowski powiedział: „Wielce osławiony Dom Europy musi mieć także pokój dziecięcy, nad tym właśnie pracujemy.”

Po zakończeniu uroczystości wręczenia nagród dorosłe dzieci Róży Thun uświadomiły gościom, że europejskie porozumienie rzeczywiście może zacząć się od piosenek Rolfa Zuckowskiego. Gdy z entuzjazmem fotografowały się z obecnym na gali muzykiem, ich matka zauważyła ze śmiechem: „To nauczyciel niemieckiego moich dzieci”. Dzięki płycie „Rolfs Vogelhochzeit” rodzeństwo Thun mieszkające w Warszawie uczyło się języka. A sama Róża Thun również ma wpływ na kolejne pokolenia. Po uroczystości studenci prawa na Viadrinie prosili laureatkę o podpisanie egzemplarzy Konstytucji RP, robili sobie z nią liczne zdjęcia i prowadzili z nią długie rozmowy. Najwyraźniej zostali zarażeni entuzjazmem i zaangażowaniem w sprawy Europy, które inspirująca polityczka rozpowszechniała podczas swojej wizyty na Viadrinie.

(tekst FA, tłumaczenie AL)