Między partnerstwem miast a wielką polityką – polsko-niemiecki projekt badawczy analizuje paradyplomację w czasach wojny
Partnerstwa miast to znacznie więcej niż spotkania chórów, akcje charytatywne i wymiany młodzieżowe. Jaką rolę odgrywają one w międzynarodowej dyplomacji, badają w projekcie „Paradiplomacy: Soft Power in Heavy Shelling” dr Susann Worschech z Uniwersytetu Europejskiego Viadrina we Frankfurcie nad Odrą oraz prof. dr Jarosław Jańczak z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Pojęcie paradyplomacji oznacza działania dyplomatyczne prowadzone poniżej szczebla państwowego. Projekt koncentruje się na partnerstwach między polskimi, niemieckimi i ukraińskimi miastami oraz na pytaniu, jak ich relacje zmieniły się w obliczu trwającej wojny Rosji przeciwko Ukrainie.
„Jak zmieniło się postrzeganie Wschodu? Jaki wpływ miała pełnoskalowa inwazja na współpracę między lokalnymi działaczami?”, tak socjolożka Susann Worschech opisuje jedno z zagadnień badawczych. Zespół interesuje się także zależnościami między lokalnymi powiązaniami a państwową polityką zagraniczną. „W obliczu złożonych problemów i dysfunkcyjnych struktur w polityce międzynarodowej coraz trudniej jest dziś zarządzać wszystkim centralnie. Zadania muszą być delegowane, a paradyplomacja jest częścią tego procesu”, wyjaśnia politolog Jarosław Jańczak.
W pierwszym etapie projektu zespół udokumentuje istniejące partnerstwa. Między miastami niemieckimi i ukraińskimi istnieje blisko 250 partnerstw, 200 z nich, tych między większymi miastami, zostanie uwzględnionych w analizie. Zwłaszcza od czasu pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę wiele partnerstw zostało nawiązanych na nowo lub reaktywowanych. Ze względu na dużą liczbę partnerstw polsko-niemieckich badacze skoncentrują się również na około 200 przykładach.
Zespół naukowy projektu Paradiplomacy podczas spotkania na Viadrinie we Frankfurcie nad Odrą, od lewej do prawej stoją: Igor Ksenicz, Susann Worschech, Tomasz Branka, Mona Richter, Jarosław Jańczak.
Projekt Paradiplomacy
Równolegle naukowcy analizują oficjalne wytyczne i dokumenty opisujące cele realizowane poprzez te partnerstwa. Susann Worschech dostrzega zmianę przede wszystkim po stronie ukraińskiej: „W Ukrainie przez długi czas nie traktowano poważnie aspektów soft power, nie istniała tam wyraźna koncepcja dyplomacji kulturalnej. Jednak wraz z wojną stało się jasne, że aby uzyskać wsparcie i zapewnić przetrwanie Ukrainy, potrzebna jest również paradyplomacja”. Jej zdaniem takie celowe wykorzystywanie partnerstw na poziomie samorządowym do realizacji celów narodowych nie występuje w podobnej formie ani w Niemczech, ani w Polsce.
Istnieje możliwość przeprowadzenia rozmów eksperckich i wywiadów z dr Susann Worschech (worschech@europa-uni.de) oraz prof. dr Jarosławem Jańczakiem (janczak@europa-uni.de).
Na potrzeby relacji o projekcie można wykorzystać podlinkowane zdjęcie.
(Podpis pod zdjęciem: Zespół badawczy projektu „Paradiplomacy” podczas spotkania na Uniwersytecie Europejskim Viadrina we Frankfurcie nad Odrą; od lewej: Igor Ksenicz, Susann Worschech, Tomasz Branka, Mona Richter, Jarosław Jańczak.)
Projekt „Paradiplomacy: Soft Power in Heavy Shelling” jest finansowany przez Polsko-Niemiecką Fundację na rzecz Nauki od początku 2026 roku przez okres dwóch lat. Przedsięwzięcie zostało wybrane jako jeden z trzech projektów w ramach programu „Epokowa zmiana? Inwazja Rosji na Ukrainę i jej wpływ na Polskę i Niemcy”. O dofinansowanie ubiegało się ponad 30 polsko-niemieckich projektów badawczych.
Więcej informacji: https://www.kiu.europa-uni.de/en/research/externally-funded-projects/paradiplomacy/index.html
Powrót do portalu informacyjnego
Udostępnij artykuł: