Banner Viadrina

Polsko-Niemiecki Instytut Badawczy
w Collegium Polonicum w Słubicach

Wykład dra Kazimierza Pospiesznego

W ramach cyklu posiedzeń naukowych Polsko-Niemiecki Instytut Badawczy w Collegium Polonicum w Słubicach zaprasza na prezentację projektu badawczego dra Kazimierza Pospiesznego pt. „Re-kompozycja architektury Pałacu Wielkiego Mistrza zakonu krzyżackiego w Malborku jako wzór recepcji zachodnioeuropejskiej rezydencji potentata z około roku 1400”. Prezentacja odbędzie się w dniu 4 lutego 2015 r. o godz. 12.00 w Collegium Polonicum (sala 102).

 plakat

Przedmiotem badań jest malborski kasztel pałacowy, zwany Pałacem Wielkiego Mistrza, budowla usytuowana na wysokim brzegu Nogatu, na północ od bryły pierwszego w obrębie założenia domu konwentualnego (Zamku Wysokiego). Kompleksowa struktura rezydencji wielkiego mistrza zakonu krzyżackiego, po roku 1309 roku włączona od zachodu w ciąg zabudowy Zamku Średniego, została w końcu XIV w z rozmachem przebudowana. Uroczysty styl architektury i ceremonialne ukształtowanie przestrzeni pałacu wskazywały na wpływ dominującej na Zachodzie kultury dworsko-rycerskiej pochodzenia burgundzko-francuskiego, korespondując jednocześnie z nową, wystawną oprawą wypraw krzyżowych do Prus.

 

Celem projektu jest, po pierwsze, posługując się aparatem naukowym, wykazać wysoki poziom artystyczno-ideowy architektury pałacu z około 1400 r. Chodzi o to, aby budowlę architektonicznie niezwykle złożoną przedstawić jako wielostopniową realizację dzieła koncepcyjnie przemyślanego, przy tym kreatywnego na tle zachodnioeuropejskiej sztuki dworsko-rezydencjonalnej.  Po drugie, wskazać na związek przyczynowy między ceremonialnymi rytuałami w Prusach, całkowicie porównywalnymi z tymi odnotowanymi w Europie Zachodniej i programowo funkcjonalnym, otwartym od strony strukturalnej, nacechowanym wyszukanymi formami dworskimi założeniem rezydencjonalnym w Malborku i jego architektonicznymi "osobliwościami".

 

Przy okazji prezentacji projektu badawczego będzie również przedstawiona monografia książkowa autora, wydana przez Wydawnictwo Naukowe UMK w Toruniu w 2014 r. pt. „Domus Malbork, zamek krzyżacki w typie regularnym”.

 

Kazimierz Pospieszny, ur. w 1953 r. w Miasteczku Krajeńskim (Wielkopolska), studia magisterskie w latach 1976-1981 w Instytucie Zabytkoznawstwa i Konserwatorstwa na Wydziale Sztuk Pięknych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika (UMK) w Toruniu, tam również w 1999 r. doktorat.

Od 1982 r. aktywny zawodowo jako historyk sztuki i konserwator zabytków architektury w Muzeum Zamkowym w Malborku, w latach 1992-1999 kurator ds. architektury zamku; w latach 2004-2013 adiunkt w Katedrze Historii Sztuki i Kultury UMK w Toruniu, od 2014 r. adiunkt w Polsko-Niemieckim Instytucie Badawczym w Słubicach. Od 1987 r. członek krajowego Stowarzyszenia Historyków Sztuki, od lat dziewięćdziesiątych międzynarodowych stowarzyszeń kastelologicznych Castella Maris Baltici (1995-1997 prezydent) i Wartburg Gesellschaft, związany z Deutsche Burgenvereinigung, Castrum Bene, Château Gaillard i regionalnymi towarzystwami  historycznymi. Stypendysta w latach 1996-97 Komitetu Badań Naukowych w Warszawie, w 2001 r. Instytutu Herdera w Marburgu, 2003 r. Niemieckiego Instytutu Historycznego w Paryżu i w 2005 r. Niemieckiego Instytutu Historycznego w Rzymie; w 2006 r. beneficjent grantu rektora UMK na badania naukowe.

2015-02_DSC7162 ©PNIB

2015-02_DSC7164 ©PNIB

2015-02_DSC7172 ©PNIB